Het thomas Evangelie
  Jezus de Yogi
 

Alle religie is bij wijze van spreken een bijproduct van yoga in het algemeen en van Bhakti Yoga (de yoga van de devotie) in het bijzonder. Het grote verschil - dat niet altijd even groot is - betreft de mate waarin via religie een heel specifieke, dikwijls dogmatische visie op yoga wordt opgelegd aan een gemeenschap.

Jezus als YogiHet is voor ons westerlingen interessant om de lessen van Jezus te bestuderen. Onze christelijke achtergrond bepaalt in sterke mate hoe we tegen religie en yoga aankijken, zowel in positieve als in negatieve zin. De aversie die velen tegen religie hebben opgebouwd - om goede redenen - kan ons ook tegenhouden om in yoga voluit te gaan - en in het bijzonder in Bhakti yoga. En het kan ook belangrijk zijn om de visie van yoga vanuit onze "eigen cultuur" te bekijken, al is de joodse cultuur niet echte de onze en lijkt onze originele keltische cultuur sterker op de indiase. Velen van ons hebben ook een sterke liefde voor Jezus ontwikkeld. Het is dan ook leuk te ervaren dat zijn leer niet wezenlijk verschilt van de yoga leer.

Uiteraard is het heel moeilijk om over Jezus en zijn leer iets zinnigs te zeggen. Historici zijn het er nog niet eens echt over eens of hij wel bestaan heeft, laat staan over wat zijn leer was. De kerk heeft de leer van Jezus ook vele malen herschreven en aan het eigen - dikwijls beperkte - inzicht aangepast.

Vandaar dat we ons hier toespitsen op het Thomas Evangelie, dat pas in 1945 in Egypte werd ontdekt. Het is tijdens of kort na het leven van Jezus geschreven en bestaat uit 114 ongeördende stukjes tekst. Het is dus relatief onbewerkt, al is ook de vertaling uiteraard niet zonder effect op de inhoud.

Het is bijzonder frappant dat de leer die Jezus hier blijkt aan te rijken, zo sterk lijkt op die van de Jnana Yoga, de meest essentiële yoga filosofie. Ze is dikwijls vervat in beeldspraak, raadsels en parabelen, wat in die tijd ook gebruikelijk was, Jezus wat beschermde tegen de Fariseërs en de gevoeligheden van het Joodse volk, alsook de kennis zelf beschermde tegen leerlingen die er niet klaar voor waren.

Toch is het allemaal zo moeilijk niet. Wanneer Jezus - ook in de door de kerk goedgekeurde evangeliën - zegt "Broeders en Zusters, ik ben de Zoon van God", dan is het toch overduidelijk dat we allemaal zonen en dochters zijn van God ? Wat is de Heilige Geest anders dan het Zelf ? Hetzelfde geldt voor de meeste teksten van het Thomas Evangelie, waarvan de belangrijkste hieronder zijn weergegeven, min of meer gesorteerd naar onderwerp :

TEKSTEN UIT HET THOMAS EVANGELIE

Yoga filosofie

3. Jesus zei, "Als je leiders je zeggen ‘Kijk, het koninkrijk God’s is in de hemel’, dan zullen de vogels van de hemel je voorgaan. Als ze je zeggen, ‘Kijk het is in de zee’, dan zullen de vissen je voorgaan. Nee, het koninkrijk God’s is in jou en buiten jou. Wanneer je jezelf kent, zul je gekend zijn en zul je begrijpen dat je een een kind bent van de levende vader. Maar als je jezelf niet kent, zul je in armoede leven en zul je de armoede zijn."

56. Jezus zei, “Wie de wereld heeft leren kennen, heeft een lijk ontdekt. En de wereld is waardeloos voor wie dat lijk ontdekt heeft.”

11. Jezus zei, "Deze hemel zal verdwijnen en de hemel erboven zal verdwijnen. De doden leven niet en de levenden zullen niet sterven.”

1. En hij zei, "Wie dan ook die de interpretatie van deze gezegden zal ontdekken, zal de dood niet proeven."

96. Jezus zei, "Het koninkrijk God’s is als een vrouw die een beetje desem verbergt in de deeg en er dan grote broden mee maakt. Iedereen die twee oren heeft zou beter luisteren."

20. De leerlingen zeiden tot Jezus, "Vertel ons hoe het koninkrijk God’s is." Hij zei tegen hen, "Het is zoals een mosterdzaadje, het kleinste van alle zaadjes. Maar als het op voorbereide bodem valt, zal het een grote plant voortbrengen en een schuilplaats vormen voor de vogels van de hemel."

51. Zijn leerlingen zeiden tot hem, "Wanneer zal rust voor de doden plaats vinden en wanneer zal de nieuwe wereld komen?" Hij zei tot hen, "Dat waar je naar uitziet is gekomen, maar je (her)kent het niet."

113. Zijn leerlingen zeiden tegen hem, "Wanneer zal het koninkrijk komen?" "Het zal niet komen door ernaar uit te kijken. Er zal niet gezegd worden ‘Kijk, hier!’ of ‘Kijk, daar!’. Nee, het koninkrijk God’s is uitgespreid over de Aarde en de mensen zien het niet."

50. Als ze je vragen, 'Wat is het bewijs van de Vader in jou ?' vertel ze dan, 'Het is beweging en rust.'"

29. Jezus zei, "Als het vlees ontstond omwille van de ziel, dan is dat een wonder. Maar als de ziel ontstond uit het lichaam, dan is dat een wonder der wonders. Toch kan ik niet anders dan verwonderd erover zijn, dat zo’n grote weelde is komen verblijven in deze armoede."

83. Jesus zei, "Mensen zien beelden, maar het licht in hen is verborgen in het beeld van het licht van de vader. Hij zal zichtbaar worden, maar zijn beeld is verborgen door zijn licht."

Zijn/Zelf

42. Jezus zei, "Wees voorbijgangers."

66. Jezus zei, "Toon me de steen die de bouwers afgewezen hebben, dat is de sleutelsteen."

111. Jezus zei, "De hemelen en de aarde zullen zich oprollen in je aanwezigheid and wie leeft vanuit de levende zal de dood niet proeven."

59. Jezus zei, "Kijk naar degene die leeft, voor zolang je leeft, anders zou je kunnen sterven en dan proberen de levende te zien, maar je zult niet in staat zijn hem te zien."

70. Jezus zei, "Als je dat wat in jou is naar voor brengt, dan zal je gered worden door wat je hebt. Als je dat niet in je hebt, dan zal dat wat je niet hebt je doden."

Onthechting (van zintuigen, geest en relaties)

17. Jezus zei, "Ik zal je dat geven wat geen oog gezien heeft, dat wat geen oor heeft gehoord, dat wat geen hand heeft aangeraakt, dat wat niet opgestegen is in het menselijke hart."

5. Jezus zei, "Ken wat er voor je gezicht staat en dat wat voor jou is verborgen zal aan jou onthult worden. Want er is niets dat verborgen is, dat niet zal onthult worden."

94. Jezus zei, "Degene die zoekt zal vinden en voor degene die aanklopt, zal de deur geopend worden."

27. "Als je niet vast van de wereld, dan zul je het koninkrijk niet vinden. Als je de sabbath niet als een sabbath respecteert, dan zul je de vader niet zien."

28. Jezus zei, "Ik ging postvatten in het midden van de wereld en in het vlees ben ik tot hen verschenen. Ik vond ze allen dronken en ik vond er weinig die dorstig waren. Mijn ziel smachtte naar de kinderen van de mensheid, want ze zijn blind in hun hart en zien niet, want ze kwamen leeg in de wereld en verzoeken de wereld ook leeg te verlaten. En ondertussen zijn ze dronken. Wanneer ze hun wijn van zich afschudden, dan zullen ze hun gewoonten veranderen."

35. Jezus zei, "Men kan het huis van een sterke persoon niet binnendringen en het met kracht veroveren, zonder eerst zijn handen vast te binden. Pas dan kan men zijn huis plunderen. "

98. Jezus zei, "Het koninkrijk van de vader is zoals iemand die een sterke persoon wilde doden. Toen hij nog thuis was trok hij zijn zwaard en stootte het in de muur om te zien of zijn hand er zou ingaan. Dan doodde hij die sterke persoon. "

99. De leerlingen zeiden tot hem, "Je broers en je moeder staan buiten." Hij zei hen, "Degenen hier die doen wat mijn vader wil, dat zijn mijn broers en mijn moeder. Zij zijn het die het koninkrijk van mijn vader zullen binnentreden."

75. Jezus zei, "Er zijn er veel die aan de deur staan, maar alleen zei die alleen zijn zullen de bruidskamer binnentreden."

Ego

63. Jezus zei, "Er was eens een rijke mens die heel veel geld had. Hij zei, ‘Ik zal mijn geld investeren zodat ik kan zaaien en oogsten en mijn schuren zich vullen met gewassen, zodat ik nooit iets zal missen.’ Die dingen dacht hij in zijn hart, maar diezelfde nacht stierf hij. Iedereen hier met twee oren zou beter luisteren! "

37. Zijn leerlingen zeiden, "Wanneer zal je aan ons verschijnen en wanneer zullen we je zien?" Jezus zei, "Wanneer je zonder je te schamen je kleren uittrekt, ze onder je voeten legt en ze vertrappelt als kleine kinderen dat doen, dan zul je de zoon van de levende ene zien en zal je niet bang zijn."

10. Jezus zei, "Ik heb vuur op de wereld gegooid en kijk, ik zal het bewaken tot het oplaait."

16. Jezus zei, "Misschien dat mensen denken dat ik gekomen ben om vrede op de wereld te brengen. Ze weten niet dat ik gekomen ben om conflict op aarde te brengen : vuur, zwaard, oorlog. Want er zullen er vijf zijn in één huis : het zal drie tegen twee zijn en twee tegen drie, vader tegen zoon en zoon tegen vader en ze zullen alleen staan. "

71. Jezus zei, "Ik zal dit huis vernietigen en niemand zal het terug kunnen opbouwen."

2. Jezus zei, "Zij die zoeken zouden niet moeten stoppen met zoeken tot ze vinden. Wanneer ze zullen vinden, zullen ze verstoord zijn. En wanneer ze verstoord zijn, zullen ze blij verwonderd zijn en regeren over allen. En nadat ze geregeerd hebben, zullen ze rusten."

58. Jezus zei, "Gelukwensen aan diegene die geleden heeft en leven vond."

Verenigen

22. Jezus zag babies die aan het zogen waren. Hij zei tegen zijn leerlingen, "Deze zogende babies zijn zoals zij die het koninkrijk binnentreden." Ze zeiden tot hem, "Zullen we dan het koninkrijk binnentreden als babies?" Jezus zei hen, "Wanneer je van de twee één maakt, en wanneer je het innerlijke als het uiterlijke maakt, en het hogere als het lagere, en wanneer je het mannelijke en het vrouwelijke in een unieke één maakt, zodat het mannelijke niet mannelijk is en het vrouwelijke niet vrouwelijk, en wanneer je ogen maakt in plaats van een oog, een hand in plaats van een hand, een voet in plaats van een voet, een beeld in plaats van een beeld, dan zal je het koninkrijk binnentreden."

48. Jezus zei, "Als er twee vrede sluiten in één enkel huis, dan zullen ze de berg zeggen ‘Ga weg van hier’ en het zal gaan."

89. Jezus zei, "Waarom reinig je de buitenkant van een kop? Begrijp je niet dat degene die de binnenkant maakte dezelfde is als degene die de buitenkant maakte? "

De leraar

108. Jezus zei, "Wie van mijn mond drinkt zal zoals ik worden; ikzelf zal die persoon worden en wat verborgen is zal aan hem geopenbaard worden."

52. Zijn leerlingen zeiden tot hem, "Vierentwintig profeten hebben in Israël gesproken en allen spraken ze over jou." Hij zei tot hen, "Je bent de levende ene vergeten die in je aanwezigheid is, and hebt alleen maar over de doden gesproken."

8. En hij zei,"De man is als een wijze visser die zijn net in de zee werpt en het terug uit de zee haalt vol kleine vissen. Onder hen vond de wijze visser een mooie, grote vis. Hij gooide alle kleine vissen terug in de zee en koos met gemak de grote vis. Iedereen hier met twee oren zou beter luisteren!"

9. Jezus zei, "Kijk, de zaaier ging naar buiten, nam een handvol zaad en verspreidde ze. Sommigen vielen op de weg en de vogels kwamen en verzamelden ze. Sommigen vielen op de rotsen en ze konden geen wortels in de bodem groeien en dus ook geen graan voortbrengen. Andere vielen op doornen en die verstikten de zaden en wormen aten ze op. En anderen vielen in goede grond en produceerden een goede oogst : ze brachten 60 per maat voor en hondertwintig per maat."

107. Jezus zei, "Het koninkrijk is zoals de schaapherder die honderd schapen had. Eén van hen, de grootste, liep verloren. Hij verliet de negenennegentig en zocht naar die ene tot hij het gevonden had. Nadat hij gezwoegd had zei hij tot het schaap ‘Ik hou meer van jou dan van de negenennegentig'.".

12. De leerlingen zeiden aan Jezus, "We weten dat je ons zal verlaten. Wie zal onze leider zijn?" Jezus zei tot hen, "Waar je ook bent, je moet naar Jacobus de Rechtvaardige gaan, voor wie hemel en aarde ontstonden."

13. Jezus zei tot zijn leerlingen, "Vergelijk me met iets en vertel me hoe ik ben." Petrus zei tot hem, "Je bent als een rechtvaardige boodschapper." Matheus zei tot hem, "Je bent als een wijze filosoof." Thomas zei tot hem, “Leraar, mijn mond is totaal niet in staat om te zeggen hoe je bent." Jezus zei, "Ik ben niet jou leraar. Want je hebt gedronken, je bent dronken geworden uit de sprankelende bron die ik verzorgd heb." En hij nam hem mee, trok zich terug and vertelde hem 3 dingen. Toen Thomas terug kwam bij zijn vrienden vroegen ze hem, "Wat heeft Jezus je gezegd?" Thomas zei tot hen, "Als ik je één van de dingen vertel die hij mij vertelde, dan zul je stenen oprapen en me stenigen, en vuur zal uit de stenen komen en je verorberen."

88. Jezus zei, "De boodschappers en de profeten zullen naar je toe komen en je geven wat je toebehoort. Jij, op je beurt, geeft hen wat je hebt, en zegt tegen jezelf ‘Wanneer zullen ze komen en nemen wat hen toebehoort?'"

19. Als je mijn leerlingen wordt en aandacht schenkt aan wat ik zeg, dan zullen deze stenen je dienen. Want er zijn vijf bomen in het paradijs voor jou; ze veranderen niet, zomer of winter, en hun bladeren vallen niet af. Wie ze kent zal de dood niet proeven."

De kerk als instituut

77. “Je zal me niet vinden in een huis van hout en steen. Splijt een stuk hout, daar ben ik. Hef een steen op, en je zal me daar vinden."

39. Jezus zei, "De Farisëers en de schriftgeleerden hebben de sleutels van de kennis genomen en ze verstopt. Ze zijn niet binnengegaan, noch hebben ze degenen die wilden binnengaan dat toegelaten. Wat jullie betreft, je moet listig zijn als een slang en eenvoudig als een duif."

102. Jezus zei, "Vervloekt zij de Farisëers! Ze zijn zoals een hond die slaapt in de voederbak van het vee : de hond eet niet en laat ook het vee niet eten."

67. Jezus zei, "Zij die alles weten, maar in zichzelf gebrekkig zijn, zijn absoluut gebrekkig."

26. Jezus zei, "Je ziet de splinter in het oog van je vriend, maar niet de boomstam in je eigen oog. Pas wanneer je de boomstam uit je eigen oog haalt, zul je goed genoeg zien om de splinter uit het oog van je vriend te halen."

81. Jezus zei, "Laat degene die rijk geworden is regeren, en laat degene die macht heeft afstand doen."

114. Petrus zei tot hen, "Doe Maria van ons weg gaan, want vrouwen hebben geen recht op het leven." Jezus zei, "Kijk, ik zal haar helpen om mannelijk te worden, zodat ook zij een levende ziel kan worden die lijkt op jullie, mannen. Want elke vrouw die zichzelf man maakt zal het koninkrijk van de hemel binnentreden. "

Deze teksten worden in de les verklaard.

Tekst door Peter Marchand

DIVERSE
 
Verwante websites :

Verklarende yoga woordenlijst

Leela Yoga lesgevers

Yoga Gent
Meditatie Gent

Gratis Yoga Gent gratis yogales elke woensdagavond te Gent Inschrijven op de Leela nieuwsbrief Yoga video clips Yoga audio : mantras, bhajans, lessen,... Overzicht van de yoga lessen en andere activiteiten in Gent